اوباما چگونه از جنگ با ایران نجات پیدا کرد؟

یک ماه پیش با مخالفت‌های بسیاری روبرو بود؛ حتی از سوی دموکرات‌ها. امروز اما صدای منتقدان را فرونشانده و فرصتی برای کاربردی کردن مذاکرات کسب کرده است.

فرارو به نقل از نشنال ژورنال نوشت: فشار برای اعمال تحریم‌های جدید علیه ایران متوقف شده است. دموکرات‌ها که با حمایت از لایحه تحریم‌ها در مقابل باراک اوباما، رئیس جمهوری آمریکا قرار گرفته بودند حال با شدت در حال عقب‌نشینی هستند- حتی دیگر وانمود هم نمی‌کنند که هری رید، رهبر اکثریت سنای امریکا را تحت فشار قرار دادند که این اقدام را به رای بگذارد. با وجود اینکه هنوز هم فشارهایی به چشم می‌خورد، نتیجه نهایی این بحث، مشخص به نظر می‌رسد. سنا دست کم تا زمانیکه مذاکرات در مسیر درست خود حرکت کند، صبر خواهد کرد.

این یک ضربه کاملا سبک و ناگهانی از حدود یک ماه قبل بود. پیش از عقب نشینی ماه دسامبر، بخش حامی تحریم‌ها در سنا رو به گسترش بود. سناتورها، از جمله دموکرات‌هایی که معمولا از وفاداران اوباما هستند، با ادعاهای بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل در مورد برنامه هسته‌ای ایران موافق بودند.

پس اوباما- یک رئیس جمهور به ظاهر بی‌اثر در مدیریت کنگره- چطور توانست این جریان را تغییر دهد؟

به نظر می‌رسد تلاش انفرادی اوباما در سنا بالاخره نتیجه داد اما به همین سادگی هم نبود. رئیس جمهوری آمریکا پیشرفت‌های ملموس خارجی را با حمایت پرشور جناح چپ درهم آمیخت و از آن برای پیروزی بر لابی از هم گسیخته اسرائیل استفاده کرد. وی در این فرایند یک پیروزی در حوزه سیاست خارجی را تجربه کرد، آنهم در حالی منتقدانش تاکید داشتند که دوره نفوذ و اثرگذاری اوباما پایان یافته است.

یکی از معاونان دموکرات سنا در این باره گفت: «این نتیجه، ترکیب انفعال یک طرف و فعالیت گسترده طرف دیگر بود.»

اوباما کار خود را با ملاقات اعضای کنگره در خانه آنها یا خانه خودش آغاز کرد: وی نمایندگانی -از جمله جان کری، وزیر امور خارجه- را به کپیتال هیل می‌فرستاد و بازیگران اصلی را به نشست در کاخ سفید دعوت می‌کرد.

پس از آن احیای حرکتی بود که بر روی افکار عمومی خسته از جنگ آمریکا سرمایه‌گذاری کرد تا دموکرات‌ها را به مسیر اوباما سوق دهد. رسانه‌های لیبرالی مانند هافینگتون پست علیه دموکرات‌های حامی تحریم بسیج شدند و آنها را متهم کردند که با بیان اظهارات جنگ‌طلبانه در حال تضعیف اوباما هستند.

نهایتا اینکه اوباما از موقعیت تضعیف شده لابی اسرائیل بهره برد. این لابی چند دهه است که توانسته بر سیاست های آمریکا در قبال ایران تاثیر بگذارد اما در حال حاضر در شرایط تحول و تغییر قرار گرفته است. آیپک (کمیته روابط عمومی آمریکا و اسرائیل) به مانند گذشته برای جلب آرا در کپیتال هیل فعال نکرده، ضمن اینکه جی استریت که به آیپک جوانتر معروف است، علیه تحریم ها فعالیت می کند.

یکی از مقامات ارشد سابق دموکراتیک سنا در این باره گفت: «مسئله این است که در حال حاضر تعداد بیشتری از اعضا خواهان فرصت دادن به دولت برای به نتیجه رساندن مذاکرات با ایران هستند. اگر این مذاکرات نتیجه ندهد آنها روند افزایش تحریم ها را آغاز خواهند کرد. به عقیده من در حال حاضر دولت فضایی که به دنبالش بود را به دست آورده است.»

از میان 59 نماینده حامی لایحه تحریم‌ها، 16 تن از حزب دموکرات هستند. اما این روزها یافتن نماینده دموکراتی که مشتاق به صحبت در مورد این لایحه باشد، سخت است.